Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce

Zamknij

Stress interview, czyli gdzie leżą granice wytrzymałości kandydatów?

Data: 2013-09-01 00:00:00
Stress interview, czyli gdzie leżą granice wytrzymałości kandydatów?
Wywoływanie stresu na spotkaniu rekrutacyjnym może być przemyślaną strategią pracodawcy lub agencji pracy. Rekruterzy chcąc sprawdzić, jak dany kandydat zareaguje w nieprzyjemnej sytuacji spóźniają się celowo na rozmowę kilkadziesiąt minut, udają nieprzygotowanych, a nawet prowokacyjnie manifestują brak zainteresowania daną osobą. Często podważają też kompetencje kandydatów, obrażają ich a nawet oblewają „niechcący” napojami. Co w takiej sytuacji robić? Zachować zimną krew i nie dać sobie wchodzić na głowę – radzi psycholog i rekruterka.

„Rekruterka tasowała mnie wzrokiem, odpowiadała zdawkowo na moje pytania i cały czas patrzyła w okno. Miałam wrażenie, że bardziej niż mną, interesuje się drzewem, które rosło przed biurem” – pisze na jednym z portali rozżalona Katarzyna.
Innym, prowokującym zachowaniem jest otwarte kwestionowanie wiedzy i doświadczenia kandydata i podkreślanie, że nie nadaje się on na dane stanowisko. „Pan z działu HR koniecznie chciał mi udowodnić, że nie nadaję się do pracy w banku, bo nigdy nie miałam do czynienia z produktami bankowymi a towarzysząca mu pani uśmiechając się cięgle potakiwała głową na znak, że się z nim w pełni zgadza. W takim razie nie wiem, w jakim celu zaprosili mnie na tę rozmowę kwalifikacyjną? Pół godziny przepychanki słownej: ja twierdziłam, że nadaję się i spokojnie sobie poradzę" - oni, że się nie nadaję. Zmarnowali mój cenny czas – pisze z goryczą Karolina.

Na ostrych i nieprzyjemnych słowach się jednak nie kończy. Bywa też, że kandydat jest oblewany „ niechcący” kawą lub innym napojem, rozpraszany stukaniem długopisu w biurko czy ponaglany do szybszej odpowiedzi niecierpliwym patrzeniem na zegarek. Przerywa mu się też w pół zdania wypowiedź, wybija z toku myślenia itd. Niezależnie od zastosowanej formy stresowania, kandydaci odbierają te działania jako nietypowe, zupełnie nie pasujące do sytuacji rozmowy kwalifikacyjnej. Wielu z nich zastanawia się, w jaki sposób ma się zachować w takiej sytuacji – przetrwać, jak gdyby nic szczególnego się nie działo, odpowiadać na pytania ze stoickim spokojem i pokorą, zakwestionować ostro taki sposób zachowania czy też podziękować za spotkanie i wyjść?

Trzymaj nerwy na wodzy

Otóż złotej reguły nie ma. Nie licząc jednostkowych przypadków zwykłego grubiaństwa i braku wychowania, działania takie podejmowane są zwykle przez pracodawców celowo i noszą określenie tzw. stress interview. Metoda ta kryje wiele pułapek i podstępów,  a jej podstawowym założeniem jest obserwacja postawy kandydata. Nie liczy się co kandydat odpowie na zaskakujące pytanie, lecz w jaki sposób się zachowa w danej sytuacji.  „Przyznam, że bywam prowokatorem w rozmowie. Chcę zobaczyć, jak dana osoba zachowa się w ogniu pytań, czy się zdenerwuje, obrazi, itd. Chcę się dowiedzieć, czy taki kandydat będzie podejmował polemikę i takich najbardziej cenię. Samodyscyplina, kreatywność, poczucie własnej wartości oraz entuzjazm - na to najbardziej zwracam uwagę rekrutując ”- mówi Dominika, doświadczona rekruterka.

Głównym celem wszystkich zabiegów mających na celu zestresowanie kandydatów jest wywołanie u nich stanu napięcia emocjonalnego, zdenerwowania po to, by móc obserwować ich reakcje i styl zachowania. Jest to sposób o wiele bardziej miarodajny, niż klasyczne pytanie typu „jak pan/i sobie radzi w sytuacjach stresowych?”.

Stąd też biorą się te wszystkie napastliwe pytania i nieustanny nacisk, presja. Tu dozwolone jest zadawanie pytań z  kanonu tych zabronionych podczas standardowej rozmowy kwalifikacyjnej. Należą do nich pytania z serii prywatnych (intymne, o poglądy religijne czy polityczne, opinie o osobach o odmiennej orientacji seksualnej), pytania w których nie ma jednej słusznej odpowiedzi np. czy ludzie bezdomni są winni swojej sytuacji, jak też wszelkiego typu doszukiwanie się nieścisłości czy rozbieżności w podanych informacjach przez co kandydat odnosi wrażenie, że udzielone przez niego odpowiedzi odbierane są jako podejrzane czy też pozbawione sensu. Oczywiście w tej sytuacji rekruter wcale nie oczekuje podania precyzyjnej, lecz opanowanej odpowiedzi. A powinna ona w takiej sytuacji brzmieć: „Przepraszam, ale nie uważam, żeby moja opinia na ten temat miała wpływ na wykonywanie przeze mnie pracy na tym stanowisku”.

Pole z minami

Nie ma żadnych badań, które pokazywałyby czy stress interview jest skuteczną metodą i czy sposoby radzenia sobie ze stresem wykorzystywane przez kandydata w trakcie spotkania będą również stosowane w warunkach pracy w zupełnie odmiennej sytuacji czy warunkach zewnętrznych. Mimo to, jest to metoda wykorzystywana dość często przez osoby, które nie mają w tym zakresie odpowiedniego przygotowania i co ważniejsze doświadczenia. Co za tym idzie, prowadzą takie rozmowy w nieumiejętny sposób czy też po prostu niepotrzebnie je przedłużają. Czasem też stosują ją w trakcie rekrutacji na stanowiska, które takich kompetencji nie wymagają. Nie sztuką jest bowiem wprowadzić celowo elementy stresujące do wywiadu, ale umieć je w odpowiednim momencie zakończyć – w momencie zbliżania się do granic wytrzymałości kandydata czy też w bardziej newralgicznych sytuacjach zatrzymać właśnie wychodzącego z pokoju kandydata. Jak też umiejętnie wyjaśnić co i w jakim celu zostało przez nas w trakcie rozmowy zastosowane (to jest podstawą w przypadku stosowania tej metody), tak by osoba opuszczająca spotkanie nie żywiła dożywotniej niechęci do firmy, która ją agresywnie potraktowała.

Jest to metoda bardzo obciążająca psychicznie kandydata, która może na długo pozostać w jego pamięci. „Trafiłam na stress interview podczas aplikowania na stanowisko asystentki w dziale importu.  W zakres obowiązków takiej osoby nie wchodzą nawet bezpośrednie kontakty z kontrahentami, więc nie wiem, co może powodować tak wielkie sytuacje stresowe w pracy, chyba sam szef? Rozmowę przeprowadzała ze mną pani psycholog z wieloletnim doświadczeniem, właścicielka firmy doradczej. W jej trakcie zabrakło jednak czasu na udzielenie mi informacji zwrotnej, po co byłam stresowana? Rozmowa miała na celu przede wszystkim sprawdzenie poziomu znajomości języka angielskiego i obsługi komputera, ale ja i tak nie chcę już pracować dla tamtej firmy” – tak swoje doświadczenia opisuje Monika.

Mina pokerzysty

 Z perspektywy kandydata do stress inerview nie da się w żaden sposób przygotować i może właśnie dlatego, metoda ta jest tak lubiana przez niektórych rekruterów. Podstawą sukcesu są „nerwy ze stali i uśmiech pokerzysty na twarzy” - mówi Dominik, który jako rekrutujący zapewnia, że sam jej nie stosuje, ponieważ jako kandydat do pracy nie chciałby sam w czymś takim uczestniczyć.  „Zdarzyło mi się to raz kiedy starałem się o pracę o to był jeden raz za dużo” - przyznaje.

Technika ta naocznie pokazuje, w jaki sposób kandydat radzi sobie w sytuacjach stresowych. Szybkie denerwowanie się – unikanie kontaktu wzrokowego, pocenie się, wiercenie, udzielanie chaotycznych odpowiedzi czy gubienie wątku, wychodzenie ze spotkania czy też agresywna reakcja to oznaki,  że dana osoba słabo radzi sobie w sytuacjach stresowych. Zaś zachowania przeciwne, czyli stoicki spokój bez jakichkolwiek oznak napięcia, udzielanie odpowiedzi z jednoczesnym utrzymaniem kontaktu wzrokowego to wskazówki, że dany kandydat całkiem dobrze radzi sobie ze stresem. Niektórzy mogą nawet pójść o krok dalej i bronić swoich granic prywatności odmawiając odpowiedzi na zadane pytanie, które odbiega od meritum spotkania. I na takie sytuacje prowadzący rozmowę również musi być przygotowany.

Nie tylko dla komandosa

Kluczowe jest, to by pracodawcy pamiętali, że metodę polegającą na stresowaniu ludzi można zastosować jedynie, gdy rekrutuje się na stanowiska związane z dużym obciążeniem, gdzie odporność na stres, jak też umiejętność radzenia sobie z nim, będzie bardzo potrzebna. Do takich bez wątpienia należy praca strażaka czy policjanta, ale też takie zajęcia, które wymagają podejmowania wielu niepopularnych decyzji, związane np. z pracą pod silną presją czasową (makler) czy też presją osobową, narażone na liczne sytuacje konfliktowe, wiążące się z bardzo dużą odpowiedzialnością (np. zarządzanie dużą gotówką czy windykowanie należności, praca w urzędzie skarbowym  itd). Z perspektywy firmy, ważne jest, by stress interview stosować umiejętnie i tylko w uzasadnionych przypadkach. Kandydat zaś powinien pamiętać, że wcale nie musi udzielać podczas takich spotkań sensownych odpowiedzi. Gdy jest poddawany presji, niezależnie od sytuacji, powinien za to zawsze zachować spokój i nie dać sobie wejść na głowę.

 Magda Modzelewska - Krysa

Komentarze

image description
Komentarz dodał: ~

Takie sposoby wykorzystywane przez pracodawce świadczą tylko o Nim jaka jest osoba. Jak Można człowieka pod dawać testom emocjonalnym, z psychologicznego punku widzenia takie sposoby są zabronione, które w przyszłości mogą skutkować traumą i problemami z przyszłym znalezieniem, pracy w strachu przed ponownym terrorem psychiczny ze strony rekrutującego.

Data dodania: 2015-06-03 14:19:20

Dodaj swój komentarz

Ostatnie w kategorii Odpowiedzialny pracodawca

  • Baza ludzi odrzuconych

    Baza ludzi odrzuconych

    Ignorowanie kandydatów odrzuconych, bez względu na stanowisko, może mieć negatywny wpływ na kolejne rekrutacje oraz wyniki biznesowe całej firmy.

    Data: 2015-09-08 21:01:06, Kategoria:Odpowiedzialny pracodawca
  • Atmosfera w pracy kluczowa dla kandydatów. Wynagrodzenie schodzi na dalszy plan

    Atmosfera w pracy kluczowa dla kandydatów. Wynagrodzenie schodzi na dalszy plan

    Jeszcze w 2004 roku decyzja o podjęciu nowej pracy podyktowana była głównie zakresem przyszłych obowiązków i oferowanym wynagrodzeniem.

    Data: 2015-06-09 12:29:54, Kategoria:Odpowiedzialny pracodawca
  • Promocja zdrowia w miejscu pracy

    Promocja zdrowia w miejscu pracy

    Promocja zdrowia i profilaktyka zdrowotna w miejscu pracy to skuteczna strategia wspierania rozwoju każdej firmy. Działania takie przynoszą wymierne oszczędności dla budżetu, gospodarki i pracodawcy.

    Data: 2015-05-29 09:18:28, Kategoria:Odpowiedzialny pracodawca
  • Gdy szef każe pracować dłużej, czyli kiedy powiedzieć „nie” nadgodzinom

    Gdy szef każe pracować dłużej, czyli kiedy powiedzieć „nie” nadgodzinom

    Zdarzają się sytuacje, kiedy musimy zostać w pracy dłużej. Niektórzy pracownicy traktują to jako możliwość wykazania się, dodatkowego zarobku, inni woleliby poświęcić ten czas na życie prywatne. I choć w niektórych przypadkach,..

    Data: 2015-04-09 00:00:00, Kategoria:Odpowiedzialny pracodawca

Podobne artykuły

  • Nie zatrzaskuj drzwi za kandydatem!

    Nie zatrzaskuj drzwi za kandydatem!

    Gdy rynkiem pracy rządzą pracodawcy i dyktują warunki zatrudnienia,

    Data: 2013-09-30 00:00:00, Kategoria:Odpowiedzialny pracodawca
  •  Czy warto aplikować na anonimowe ogłoszenia pracy?

    Czy warto aplikować na anonimowe ogłoszenia pracy?

    Największe wątpliwości kandydatów pojawiają się wtedy, gdy aplikują oni na ogłoszenia, w których nie ma podanej nazwy firmy. O ile jest to rekrutacja zlecona agencji, nazwa firmy na etapie konstrukcji ogłoszenia nie jest ujawniana chociażby..

    Data: 2013-07-29 00:00:00, Kategoria:Odpowiedzialny pracodawca
  • Im gorsza firma, tym większa tajemnica wokół jej płac

    Im gorsza firma, tym większa tajemnica wokół jej płac

    Pracodawcy nie powinni skrywać wysokości zarobków, które mogą zaoferować przyszłym pracownikom. To powinien być stały element ogłoszeń o pracę – uważa dr Kazimierz Sedlak, dyrektor firmy doradztwa HR Sedlak & Sedlak. W krajach anglosaskich..

    Data: 2013-10-20 00:00:00, Kategoria:Odpowiedzialny pracodawca
  • Kiedy pracownik mówi: „Odchodzę”!

    Kiedy pracownik mówi: „Odchodzę”!

    Czy można dobrze rozstać się z pracownikiem, czy warto jeszcze o niego zawalczyć, i po co przeprowadzić z nim tzw. exit interview?Pracodawcy powoli przyzwyczajają się do częstszych rozstań z zatrudnionymi. Jak wynika z analiz IPK, polscy pracownicy..

    Data: 2013-12-29 00:00:00, Kategoria:Odpowiedzialny pracodawca